Commissie: Israëlcommissie

NIEUWSBRIEF VOORJAAR 2026 van de classicale Kerk en Israel werkgroep Overijssel-Flevoland

Berichten vanuit de classicale werkgroep: Graag brengen we u door middel van deze nieuwsbrief op de hoogte van de activiteiten van de werkgroep Kerk en Israël van de classis Overijssel-Flevoland die in het voorjaar van 2026 gehouden zullen worden. Ook noemen we activiteiten die in het kader van Kerk en Israël door andere commissies en werkgroepen worden georganiseerd.

Van 14 tot 22 december vierden de Joden wereldwijd Chanoeka, het feest van de lichtjes. Het feest duurt acht dagen. Op elke dag wordt een kaarsje met de aansteekkaars aangestoken. Die staan op een speciale kandelaar, de chanoekia, een negenarmige kandelaar. Op de eerste dag branden de aansteekkaars en de 1e kaars. Elke dag wordt er een kaarsje meer aangestoken. Op de achtste dag branden alle negen kaarsjes. Op de zevende dag van het feest gebruikten we dit jaar samen met onze aangetrouwde Joodse familie de avondmaaltijd. Aan het begin van de maaltijd werden met de aansteekkaars zeven van de acht kaarsen aangestoken. Het was gezellig aan tafel. We luisterden naar elkaars verhalen. De gesprekken gingen onder andere over de aanslag op zondag 14 december jl. op Joodse feestvierders op Bondi Beach, het strand in Sydney in Australië. Overal op de wereld steekt het antisemitisme weer de kop op. Aan tafel ging het ook over de hoe moeilijk het is voor de Joodse gemeenschap om intern over de oorlog tussen Israël en Hamas te praten, omdat de meningen zo verdeeld zijn. Zijn er ook handvatten om er met elkaar over te praten? Ik moest denken aan onze Protestantse Kerk. Ook bij ons zijn de meningen verdeeld. Er zijn groepen die er strak inzitten en innerlijk niet de ruimte hebben om naar stemmen uit het andere kamp te luisteren, laat staan een gesprek te voeren. Het blijft dan bij monologen. De notitie van de Generale synode, ‘Uw Koninkrijk kome. Als pelgrims onderweg met Joden en Palestijnse christenen. Bijdrage tot bezinning en heroriëntering en handreiking voor gesprek’ geeft ons een goed instrument in handen om met elkaar het gesprek aan te gaan, om van een monoloog tot een dialoog te komen.

Wat betreft de activiteiten van onze classicale werkgroep Kerk & Israël: onze kerntaken zijn de bezinning op de joods-christelijke dialoog, op de joodse wortels van het christelijk geloof en de bestrijding van het antisemitisme. Het lijkt ons zinvol om op onze studiedag in maart vanwege de aanslagen in Manchester en Sydney stil te staan bij antisemitisme. Wat is antisemitisme, hoe herken je het, wat kan je er tegen doen? Daarover gaat het op de achtste Hellendoorn conferentie op maandag 2 maart 2026. Toeval of niet: juist op die dag viert de Joodse gemeenschap Poerim. Een extra reden om bij antisemitisme stil te staan. In deze nieuwsbrief kunt u er meer over lezen, met daarbij de uitnodiging om zich voor deze studiedag op te geven. Ook noemen we de bijeenkomsten die aansluiten bij de andere twee kerntaken van onze werkgroep. Ik sluit af met een verwijzing naar de website van Joods-Christelijke Dialoog: joods christelijke-dialoog.nl Deze website wordt gedragen door vertegenwoordigers van alle classicale Kerk en Israël werkgroepen van de PKN. Op deze website vinden we onze activiteiten en ook die van de andere werkgroepen Kerk en Israël. Het is zeer de moeite waar om deze website te bezoeken.

Met vriendelijke groet, ds. Leon Eigenhuis, voorzitter van de classicale werkgroep Kerk en Israël Overijssel-Flevoland.

Hellendoorn conferentie: Van Poerim naar antisemitisme nu. Op maandag 2 maart 2026 organiseert de werkgroep voor de achtste keer een conferentie in Hellendoorn. Deze studiedag heeft als thema: ‘van Poerim naar antisemitisme nu.’ Sprekers zijn rabbijn dr. Tzvi Marx en ds. Derk Blom. Het programma is als volgt: 09.30 uur 10.00 uur 10.30 uur 12.30 uur 13.30 uur 15.15 uur Inloop en ontvangst Morgengebed Lezing door rabbijn dr. Tzvi Marx Lunch Lezing door ds. Derk Blom Afsluiting U kunt zich alvast aanmelden door een e-mail te sturen naar Ad de Hoop: adehoop11@hetnet.nl

Leerhuis voor predikanten en pastores Dit voorjaar komen we opnieuw bij elkaar in het leerhuis voor predikanten en pastores onder leiding van Johanna Tanja. In 2025 zijn we gestart met de bespreking van Deuteronomium. Boek van de samenleving van Jonathan Sacks. Uitg. Skandalon 2024. Dit vervolgen we nu in het voorjaar van 2026. De data zijn nog niet bekend. Mocht u interesse hebben om mee te doen of verdere informatie willen ontvangen, stuur dan een mail naar ds. Hennie Marsman, hj.marsman@kpnmail.nl Activiteiten in de regio:

Dalfsen Leerhuis over het Bijbelboek Jona. Data: 19 januari, 2 en 16 februari en 2 maart 2026. Tijd: 14.00 tot 16.00 uur. Plaats: Kerkelijk centrum De Overkant, Kerkplein 22a, 7721 AD Dalfsen. 2 De eerste en laatste keer onder leiding van Dodo van Uden, de tweede en derde keer leidt Teunis Dankers. Kosten: € 20,00 + € 12,00 voor het boek (Dodo van Uden – Weg van de Tora, deel 8). Opgave voor 3 jan. 2026 bij T. Dankers, e-mail: dankers-adriaanse@hetnet.nl, tel. 0529 434437.

Deventer Cursus ‘Bijbellezen door rabbijnse bril’. Sinds januari 2018 kent Het Penninckshuis in Deventer een leerhuisgroep met de naam ‘Bijbellezen door rabbijnse bril’. Hier nemen we kennis van de joodse wijze van lezen van Tenach in de christelijke traditie Oude Testament genoemd. We zijn een leerhuis in de betekenis dat we met elkaar levenslessen proberen te halen uit bijbelteksten met behulp van rabbijnse commentaren. De rabbijnen lezen Tenach anders. Zij lezen de Tora, de eerste vijf boeken van Mozes van Genesis tot en met Deuteronomium, als richtlijn die het volk Israël (en daarmee de hele mensheid) meekreeg op weg van schepping naar voltooiing van de wereld. In de joodse traditie is het van belang zoveel mogelijk interpretaties uit een tekst te halen om daarmee verdieping aan te brengen in de werking en gevolgen van menselijk handelen De gedachtewisseling en niet het twistgesprek neemt dan ook een belangrijke plaats in tijdens de bijeenkomsten. Ook zijn de vragen belangrijker dan de antwoorden. Het komende seizoen gaan we verder met het bestuderen van nog vier aspecten van de Jacobsverhalen. Aan de orde komen: Esau’s reactie op het bedrog van zijn broer, de verhouding tussen Lea en Rachel en twee maal de worsteling van Jacob. Daarna gaan we verder met aspecten van de bouw van de tabernakel: Het ‘wat en waartoe’ de functie van de ark en de rol van het volk en Mozes bij de bouw. Data : Op dinsdagmiddagen van 14:00 – 16:00 u. 13 jan, bij uitzondering aanvang 13:00 u. Bespreking van het thema ‘De Messiaanse verwachting in het jodendom’ door judaïcadocent Henk Scholder van de stichting Leren en Vernieuwen (LEV) 27 jan, verder met de Jacobsverhalen; 3 en 17 febr; 3, 17 (gastles van Judaïca docent Dodo van Uden) en 31 mrt; 14 apr; 5, 26 mei. Plaats: de Witteveenkamer, te bereiken via De Brink 89 (ingang VVV) en de Spijkerboorsteeg (links bij nr. 18) Lesmateriaal: ‘Weg van de Tora’, deel 5. Kosten € 10,- . Op verzoek wordt het lesmateriaal u toegestuurd. Bijbelkennis geen vereiste, wel het bezit van een bijbel. Informatie en opgave: Ariane Röell, e-mail : a.roell@telfortglasvezel.nl tel. 0570-785883/06-45 66 57 22 Emmeloord 26 januari 2026

Lezing “Werkman: Chassidische legenden” door dhr. W. van Wijk. Organisatie: PKN Emmeloord, Commissie Lerende Gemeente. Plaats: Nieuw Jeruzalemkerk, Cornelis Dirkszplein 10, 8301 AN Emmeloord. Aanvang: 20.00 uur. 3 23 februari 2026 Lezing: “Mystieke betekenissen in de letters van het Hebreeuwse alfabet” door dhr. R. Bartlema. Organisatie: PKN Emmeloord, Commissie Lerende Gemeente. Plaats: Nieuw Jeruzalemkerk, Cornelis Dirkszplein 10, 8301 AN Emmeloord. Aanvang: 20.00 uur.

Haaksbergen Stg. Synagoge Haaksbergen Leerhuis Beit Midrasj Harei Nitsav Synagoge, Ruisschenborgh 1, 7481 CR Haaksbergen, naast het Stadhuis. Drie leerhuis avonden over De Kleine Profeten. 19 februari, 5 en 19 maart 2026 Telkens op donderdagavond, aanvang 19.30 uur. Beoogd einde ca 21.00 uur. Een kleine bijdrage á 5 euro per avond wordt gevraagd. Docent is Bert Oude Engberink We zullen kijken naar wie zij waren, in welke periode zij leefden en profeteerden en waarnaar hun verschillende profetieën wijzen. Hoe en waar worden ze in de Joodse liturgie ingezet. Aanmelden en info d.daniels4@kpnmail.nl

Kampen Leerdiensten Tora en Evangelie in Kampen. De woorden van het Nieuwe Testament verstaan we alleen dan goed, als we die vanuit de Hebreeuwse Bijbel lezen en als we daarbij geholpen worden door de ingangen die de rabbijnen in hun uitleg aan de Bijbeltekst ons bieden. Het is belangrijk om goed thuis te zijn in de Tenach omdat Jezus van de woorden uit deze geschriften leefde en omdat Hij op zijn wijze de geschriften van Mozes en de profeten en de andere geschriften heeft vervuld. Net als de eerste heidenchristenen lezen we via het getuigenis van Jezus het Oude Testament. Maar alleen als we thuis zijn in de Tenach weten we wat Jezus door wat hij heeft gezegd en gedaan, heeft vervuld. De joodse uitleg die we in de geschriften van rabbijnen vinden, helpt ons bij het beter thuis raken in de Hebreeuwse Bijbel. Dat is een lastige oefening voor ons, omdat we dat al eeuwen niet meer deden. Maar wie zich eraan waagt en met de rabbijnen meeleest, komt tot verrassende resultaten. We vragen ons dus niet alleen af wat er in het Hebreeuws staat, maar ook hoe de rabbijnen met dit Schriftgedeelte omgaan. De data van de LTE-diensten: 1 februari 2026, 15 februari 2026 en 22 februari 2026.

Nijverdal Leerhuis Jodendom-Christendom De gespreksleider van dit seizoen is ds. Reinier Gosker, emeritus predikant uit De Wijk. Hij was jarenlang voorzitter van de Classicale Werkgroep Kerk & Israël. Aan de hand van Jonathan Sacks ‘Genesis. Boek van het begin’ gaan we met elkaar in gesprek. Bij elk wekelijks gedeelte (parasja) uit de boeken van Mozes, dat op sjabbat in de synagoge gelezen wordt, schreef Jonathan Sacks enkele korte essays, 4 waarin joodse wijsheid (talmoed en midrasj) vruchtbaar gemaakt wordt om moderne samenlevingsvragen aan de orde te stellen. ‘Genesis. Boek van het begin’ maakt deel uit van de vijfdelige serie ‘Verbond en dialoog. Joodse lezing van de Tora’. Aanschaf van dit eerste deel verdient aanbeveling (€ 29,99), maar is geen voorwaarde om deel te nemen aan het leerhuis. Data: 6 januari, 3 februari en 3 maart 2026. De bijeenkomsten vinden plaats op dinsdagavond van 19.30-21.30 uur in Het Centrum in Nijverdal. Mogelijk wordt de locatie in 2026 een andere i.v.m. de verbouwing van Het Centrum. Er zijn geen kosten verbonden aan het leerhuis, wel wordt een vrijwillige bijdrage voor koffie/thee op prijs gesteld. Opgave bij Willem Bouwhuis, e-mail: willem.bouwhuis@gmail.com, tel. 06-15558285.

Rijssen Hebreeuws lezen in het boek EXODUS in Rijssen. In de Open Hof kerk in Rijssen bent u welkom in het Leerhuis Ben Sira om het boek Exodus in het origineel te lezen. We volgen de indeling van de joodse parasjat van het boek Sjemot in de tijd, zoals gebruikelijk in de winterperiode. In 6 bijeenkomsten lezen we in het Hebreeuws delen van het verhaal van Mozes in Egypte, zijn roeping bij de brandende braamstruik, zijn oproep aan Farao: Laat mijn volk gaan! De plagen en het Pascha, de doortocht door de Schelfzee en het lied van Mozes, het advies van Jetro en de openbaring op de Sinai met de 10 woorden. Bij deze selectie gaan we uit van het boek EXODUS. Vorig jaar was Leviticus aan de orde. We lezen stapsgewijs het boek Exodus van rabbijn Jonathan Sacks, waarin hij de joodse verteltraditie op een unieke wijze toelicht. De cursus begon in Almelo vanaf 1987 en is in Rijssen in 2023 opnieuw gestart door dr. Otto Mulder, emeritus predikant van de Grote Kerk Almelo en docent Bijbelwetenschappen HBO Theologie Windesheim, die aan de hand van een reader met de teksten uw zelfstudie en het lezen in Hebreeuws begeleid als in een joods leerhuis. Dat betekent samen lezen en de betekenis proeven, waarbij de inbreng van alle deelnemers noodzakelijk is. Individueel is er een verscheidenheid van de kennis van het Hebreeuws, ook aan diverse gezichtspunten, die steeds aan de orde komen. De vraag voor wie en welk niveau? Wie een goede basiskennis van de Bijbel heeft en het Hebreeuws aanvankelijk kan lezen is welkom. De grammaticale voorkennis verschilt sterk. Dat is mogelijk door uit te gaan van een reader met de Hebreeuwse tekst en daarnaast 3 vertalingen om de interpretatie te proeven in de Buber/Rosenzweig-vertaling, de Naardense Bijbel en de NBV -vertaling. De doelgroep bestaat uit “gewone” gemeenteleden, pastorale werkers en predikanten. De huidige groep bestaat uit 6 leden. Een uitbreiding tot 10 is het doel. De locatie: De Open Hof kerk te Rijssen, bij het NS-station. De data van de zes bijeenkomsten: Op dinsdagmiddag van 13.30-17.00 uur, op 20 januari, 17 februari en 17 maart 2026. De kosten: voor 6 bijeenkomsten betaalt u 6x25 euro voor huur en reiskosten en voor de reader met de teksten 20 euro. Het boek Exodus van rabbijn Sacks is voor uw rekening. Informatie: te verkrijgen bij de docent dr. Otto Mulder, die woont in BALK, Tjalke de Boerstrjitte 2, 8561 EL, tel. 06 52722753, mail: omulder@hetnet.nl.

5 Websites: Joods-Christelijke dialoog: www.joods-christelijke-dialoog.nl Israel Netwerk Twente: www.israelplatform.nl Facebook: Israel Platform Hoopvol Nieuws (voorheen: Israel Platform Hellendoorn-Nijverdal). 6

Is er iemand bekend met het kinderliedje: ‘laat zo je licht maar schijnen bij alles wat je doet, zodat de mensen zeggen God is goed’? Een simpele tekst die tot leven komt als we kijken naar Kerst en Chanoeka. In Israel wordt het feest van de toewijding (Chanoeka) gevierd en deze maand vieren velen Kerst. Twee feesten waarbij de wonderen van God centraal staan. Twee vieringen die uitkijken naar het Licht van de wereld. Deze blog is geschreven door Sarah Rokach.

Kerst – Jezus werd geboren
Met kerst gedenken we dat Jezus, onze Messias, werd geboren. Het verhaal lijkt soms zo simpel, slechts een arm kind in een kribbe. Of is het veel meer dan het lijkt? De herders gaan in ieder geval meteen op reis om dit Kind te bewonderen en God alle eer te geven voor de geboorte van dit bijzondere Kind. In Lukas 2:32 spreekt Simeon over Jezus als het licht om de heidenen te verlichten. Jezus is het Licht van de wereld. Als we de Bijbel lezen zien we dat meer en meer mensen dat gaan belijden.

De tijd vordert, Jezus groeit op in Joodse gebruiken en ontvangt onderwijs in de synagoge van andere rabbijnen. Totdat ook Hij steeds meer zelf gaat spreken. En dan lezen we in Johannes 10:22-23 dat Jezus het feest van de toewijding vierde en daarvoor onderweg was naar de tempel. Verder wordt er niets over uitgelegd behalve dat het winter was. Waar staat dit feest voor? En waarom vierde Jezus dit?

Chanoeka – feest van de toewijding
In het Hebreeuws noemen we dit feest Chanoeka, het feest van de toewijding. Jezus vierde dat zo’n 150 jaar nadat dit feest was ingesteld. Het wonder van Chanoeka vond plaats in een tijd waarin Israel bezet was door de Grieken. Zij eisten van de Joden langzaam maar zeker de Joodse tradities achterwege te laten en mee te gaan in de Griekse gebruiken. Dat ging zo ver dat de Tempel in Jeruzalem ontheiligd werd zodat de Joden veel van de geboden van God niet meer konden uitvoeren. Een klein groepje onder leiding van Judah kwam in opstand en verdreven de machtige Grieken uit Jeruzalem. De tempel was verwoest en de menorah brandde niet meer.

Dat laatste was iets waar Judah zich zorgen om maakte. Het was immers een gebod om de menorah te laten branden, zoals beschreven in Exodus 27:20. Er werd een heel klein beetje olie gevonden om de menorah weer aan te steken. Gedacht werd dat het net genoeg zou zijn voor een dag, maar de menorah bleef maar liefst acht dagen branden. De Joden prezen God, Hij was met hen geweest in deze strijd en zij hadden gehoorzaamheid getoond door middel van dat kleine beetje olie. Het was een antwoord op vele gebeden.

Laat je licht schijnen
En zo, 150 jaar later, viert Jezus het feest van de toewijding net als alle andere Joden. Johannes geeft slechts het feit dat Jezus dit feest vierde, maar het heeft diepe betekenis. Jezus heeft zijn hele leven toegewijd aan het dienen van God. Hij bleef gehoorzaam en trouw aan Zijn Vader. In Johannes 8:12 roept Jezus ook ons op om een licht te zijn in deze wereld. Schijn maar. Laat maar zien waar je voor staat. Gevolgd door de belofte: ‘Wie Mij volgt zal beslist niet in de duisternis wandelen, maar zal het licht van het leven hebben’. God is daar. Ben jij daar ook? Laat zo je licht maar schijnen bij alles wat je doet, zodat de mensen zeggen: God is goed!

Aan de slag!
Symbolisch zetten de Joden de kaarsen voor Chanoeka in een raamkozijn of voor de voordeur, om te getuigen van het grote wonder dat Hij heeft gedaan. En zodat anderen uitgenodigd worden op onderzoek uit te gaan. Wie is die God die zij aanbidden?

Steek gedurende de kerstdagen een speciaal kaarsje aan om het Licht van de wereld te gedenken en als herinnering om iedere dag weer opnieuw een licht te zijn voor de mensen om ons heen. Vraag aan God om het licht in jou aan te steken.

Gezegende Kerstdagen gewenst.
Marco Ephraim.

Deze brief is van The Free Press vertaald.

Ongeveer een maand geleden publiceerde ik, Gabriella Stanchina, een interview met deze jonge Palestijn. In het buitenland gestudeerd, jaren in Israël gewerkt. Hij is nu in zijn dorpje op de Westelijke Jordaanoever en hij probeert weg te gaan. Natuurlijk is het niet representatief voor het Palestijnse publiek, en hij zegt het duidelijk en accuraat. Het bewijs echter dat mensen, die zich afgewend hebben van propaganda en hersenspoeling, de-radicaliseerd kunnen worden.

Een brief aan mijn Israëlische buren

door Anoniem

4 september 2024

Aan mijn buren en vermeende vijanden,

Dit waren de donkerste dagen voor jou. Voor mij waren ze ook donker. Ik wil je alleen maar knuffelen. Maar ik kan het niet doen.

Ten eerste ben ik Palestijn die in een klein dorpje op de Westelijke Jordaanoever woont. De valleien zijn gesloten sinds 7 oktober, dus ik kan je fysiek niet bereiken, ook al zijn we maar een paar kilometers verderop.

Maar buiten de praktische barrières die tussen ons bestaan, zouden mensen zoals ik mensen zoals jij niet moeten omarmen. Waar ik vandaan kom, worden we verraders genoemd omdat we dit doen.

Ik ben er altijd trots op geweest om Palestijn te zijn. Op 7 oktober veranderde alles. Toen ik die beelden zag van vrouwen, kinderen en ouderen die gegijzeld zijn of gedood door Hamas, schaamde ik me diep dat zulke haat elke verblijfplaats onder mijn volk kon hebben. En ik zei het. Ik heb publiekelijk gesproken op sociale media, gezegd dat de slachtpartij ondubbelzinnig verkeerd was, en mijn liefde voor mijn vrienden in Israël uiten.

Nu probeer ik te ontsnappen aan de buurt die ik mijn hele leven thuis heb genoemd omdat de mensen om me heen niet begrijpen hoe ik zo overtuigd kan zijn. Omdat een verrader genoemd worden iets betekent waar ik woon. Betekent dat groepen zoals Hamas je zullen proberen te vermoorden.

Als ik een verrader ben omdat ik zeg dat onschuldige vrouwen, kinderen en ouderen doden en ontvoeren verkeerd is dan ja ik ben een verrader. Als ik een verrader ben omdat ik alleen huil in mijn slaapkamer over de moord op zes andere onschuldige zielen door terroristen die aan de kant staan van eindeloze dood en verderf, dan ja, noem me een verrader.

De reden waarom deze brief anoniem is en de reden dat ik onlangs over "Eerlijk" sprak zonder mijn echte naam, is omdat ik vrees voor mijn leven. Dit is de gok voor een Palestijn op de Westelijke Jordaanoever die publiekelijk enig medeleven betuigt met Israël

Deze brief is een klein gebaar, maar meer kan ik nu niet doen. Het is mijn manier om aan te dringen dat jij en ik iets fundamenteels delen: onze menselijkheid.

Zelfs Hersh Goldberg-Polin was overtuigd.
Net als miljoenen mensen over de hele wereld volg ik het verhaal van Hersh sinds 7 oktober, alsof hij iemand was die ik persoonlijk kende. In die vroege dagen herinner ik me een Facebook-post met een foto van Hersh's slaapkamer. Er stond een poster aan de muur, een foto van Jeruzalem, met een slogan in het Hebreeuws, Arabisch en Engels: "Jeruzalem is voor iedereen

Ik wist meteen wie Hersh was. Hij geloofde sterk in vrede, tolerantie en een betere toekomst voor deze onrustige regio. Ik werd dol op Hersh, zoals ik denk dat vele anderen dat deden, en ik dacht dat hij een lang verloren vriend of een broertje was om voor te zorgen en ik had moeten beschermen.

Toen ik dit weekend het nieuws hoorde dat Hersh en vijf anderen (Eden Yerushalmi, 24, Ori Danino, 25, Alex Lobanov, 32, Carmel Gat, 40 en Almog Sarusi, 27) door Hamas waren vermoord, deed het me pijn op een manier die ik niet voor mogelijk hield. Ik zat alleen in mijn slaapkamer, waar ik sinds 7 oktober het grootste deel van mijn dagen heb doorgebracht, en ik huilde.

Maar de mensen in mijn buurt huilden niet. Op sociale media waren sommigen zelfs blij dat de gijzelaars in doodskisten werden teruggebracht. "Het is maar goed dat de mannen van [Hama's] hem hebben neergeschoten", een bericht dat ik zag lezen. Nog een: "Het is het beste wat Hamas ooit heeft gedaan. " Anderen hebben hun dood in vraag gesteld en beweren dat Israël, niet Hamas, verantwoordelijk was. Reacties zoals: "Leugens en laster. Verzetsstrijders doden geen gevangene. Dit is de boodschap van onze profeet". En "Gefeliciteerd Bibi, je bent er nog 6 kwijt. Er zijn er niet veel meer over". Hoe moeilijk het ook voor mij is om toe te geven, de meeste reacties waren tevreden dat deze zes Israëliërs niet levend terugkwamen.

Voor mij zijn alle levens heilig. Ik huilde net zo diep om Hersh en de andere gijzelaars als om de onschuldige Palestijnen wier levens door deze oorlog verwoest werden. Dat sommige mensen zouden reageren op de dood van gijzelaars met viering of bevrediging is mij een raadsel. Het is iets wat ik niet kan verteren of accepteren. Maar ik weet ook wat er gebeurt: kinderen hier worden van jongs af aan geleerd om Israëliërs te haten, ze te zien als vijanden, als bezetters die nergens in dit land zouden moeten zijn. Ze leven hun hele leven met deze haat en weten niets anders. Ik ben gezegend om ervaringen te hebben in mijn leven met Joden en Israëliërs die me een radicaal ander begrip hebben gegeven.

Ik kan niet meer voor mijn volk spreken dan een enkele Israëliër voor jullie allemaal kan spreken, maar ik voel me toch verplicht om te zeggen: het spijt me. Accepteer alsjeblieft mijn oprechte excuses. Sorry dat we je teleurgesteld hebben. Het spijt me dat mijn mensen je teleurgesteld hebben. Misschien ben ik gewoon een stem, maar het is belangrijk voor mij om als Palestijn te zeggen dat ik met je huil en je bijstaan.

Zoals Hersh's vader het zei: "Dit is geen politieke kwestie; dit is een humanitair probleem. Dit is wat ik geloof. Ik ben een Palestijn. Maar bovenal ben ik een mens. Het maakt niet uit aan welke kant van de barricade je leeft. Er is kwaad en er is goed. En ik sta aan de kant van het goede, wat er ook gebeurt.

Met een zwaar hart en diep verdriet ben ik je broer.

Alle Bijbelse feesten zijn profetisch en openbaren de plannen die God heeft voor Israël, voor Zijn Koninkrijk en voor Zijn kinderen. Ze worden ook wel de aangewezen tijden van de Heer genoemd. Jezus en de apostelen vierden deze door God aangewezen tijden ook.

Bazuinenfeest
Leviticus 23: 24
1 Tishri 5785 – 3 oktober 2024

Naast de drie Voorjaarsfeesten zijn er ook drie Najaarsfeesten. De Voorjaarsfeesten waren een voorafschaduwing van Jezus’ komst en de Najaarsfeesten zijn een voorafschaduwing van Jezus’ wederkomst!

Na een droge zomer zonder feesten nu de laatste oogst! God roept de mensen op om zich te verzamelen en het werk te laten rusten. De bazuin moet klinken en verwijst naar de tijd dat Jezus terug zal keren en het bazuingeschal overal te horen zal zijn! 1 Korintiërs 15:52

Dit feest bereidt voor op de Grote Verzoendag op 10 Tishri en het Loofhuttenfeest op 15 Tishri. Samen zijn zij onderdeel van het Heilsplan van God. De diepte daarvan is de moeite waard om te bestuderen in de aangegeven literatuur en websites.

ELK OOG

Dit eenvoudige liedje van Elly en Rikkert; het vertelt in een paar zinnen waar het Bazuinenfeest over gaat. Elk oog zal Hem zien als Hij komt, op de wolken.

Het oog van de rijke directeur en de eenvoudige timmerman.

Het oog van de moordlustige Hamasstrijder en dat van het brave kind in groep 1.

Het oog van degene die heel zijn of haar leven naar de kerk is geweest en dat van de meest overtuigde atheïst.

Elk oog. Ook dat van jou. Hoe zou dat zijn?

Het voelt best onwerkelijk, om te beseffen dat Jezus, Yeshua, straks terug zal komen. Vandaar ook dat het Bazuinenfeest er is! Het feest is een ‘oefening’, een repetitie (in het Hebreeuws staat er het woord ‘mikra kodesh’) voor de dag dat Yeshua op de wolken verschijnt. Een oefening om ons klaar te maken, een oproep om wakker en waakzaam te blijven totdat Hij komt.

God geeft ons het Bazuinenfeest in Lev. 23:24: ‘In de zevende maand, op de eerste van de maand, zult u een rustdag hebben, aangekondigd door bazuingeschal, een heilige samenkomst’. In het Nieuwe Testament wordt de verbinding duidelijk tussen dit bazuingeschal en de terugkomst van de Zoon des mensen, op de wolken: ‘En Hij zal zijn engelen uitzenden met luid bazuingeschal en zij zullen zijn uitverkorenen verzamelen uit de vier windstreken, van het ene uiterste van de hemel tot het andere’. (Matth. 24:31). Dit zal volgens Yeshua meteen na de dagen van verdrukking plaatsvinden (vs 29).

Hoe vier je dit feest? Dat vind ik dan zo mooi aan Gods instructies hé. Er staat eigenlijk maar één eenvoudig ding: blaas op de sjofar! Blaas, toeter, juich: door het vieren van het Bazuinenfeest laat je zien dat je de Koning verwacht.

Bron: Overgenomen uit ‘Manna voor elke dag’ door Carin van Essen.

Namens de Israëlcommissie,

Marco Ephraim.

Alle Bijbelse feesten zijn profetisch en openbaren de plannen die God heeft voor Israël, voor Zijn Koninkrijk en voor Zijn kinderen. Ze worden ook wel de aangewezen tijden van de Heer genoemd. Jezus en de apostelen vierden deze door God aangewezen tijden ook.

 Wekenfeest of Pinksteren
 Leviticus 23: 15-21
 6 Sivan 5784 – 12 juni 2024

Dit feest wordt Shavoeot genoemd wat weken betekent. Het vindt precies zeven weken na het Feest van de Eerstelingen plaats. God wil dat we goed tellen, dit heet de Omertelling. In het Grieks zegt men Pinksteren, wat vijftig betekent. Het Wekenfeest is het tweede van de drie oogstfeesten.

Iedereen uit Israël kwam samen, elk jaar weer. Er werden door de priester twee broden opgeheven, gemaakt van de eerste oogst. Deze staan symbool voor Gods gemeente uit het volk Israël en Zijn gemeente uit de heidenen (alle andere volken op aarde).

Op deze kalenderdag sloot God Zijn verbond met Abraham.

Samengevat:
1. God sluit een verbond met Abraham op 6 Sivan.

2. Vijftig dagen na de uittocht uit Egypte maakte God zich op 6 Sivan kenbaar door aan Israël Zijn verbond te bevestigen en de wet via Mozes te geven.

3. Vijftig dagen na Jezus opstanding maakte God zich op 6 Sivan kenbaar door de Helper, de Heilige Geest, te geven als bekrachtiging van dit verbond.

4. Hij wil niet dat alleen Zijn volk Israël bij dit verbond hoort, maar alle volkeren.

De belangrijkste reden dat de Sjabbat en Bijbelse feesten in veel kerken niet meer gevierd worden, is de vervangingsleer. Deze leer zegt dat de kerk in plaats van Israël is gekomen. Gods zegeningen zijn nu voor de kerk. Maar de wetten, Gods instructies, Zijn feesten, zijn (grotendeels) niet meer van toepassing.

Oei.

Is dat echt wat we leren uit Romeinen 11, de les over de olijfboom?

De olijfboom is Israël (Jer. 11:16, Hosea 14:6,7)

Er zijn takken afgebroken.

En er zijn wilde takken geënt op die olijfboom.

De meeste gelovigen, jij en ik, zijn zo’n wilde tak.

Ze mogen nu bij de boom horen.

Bij het volk van God. Bij Israël.

Zijn ze Joods?

Nee, ze zijn een wilde tak.

Maar geadopteerd in Gods familie.

Ze leven en worden gevoed via de wortels en sappen van de olijfboom.

Ze mogen meevieren met Zijn feesten.

Delen in de zegen.

Let op! Staat erbij.

Als je zo’n wilde tak bent: verhef je niet boven de natuurlijke takken.

Is dat niet precies wat de vervangingsleer zegt?

Opgestaan, plekje vergaan?

Laten we in plaats daarvan bidden en getuigen.

Dat iedere tak die nog niet op de boom zit, er ook bij komt.

Zodat het een REUZE olijfboom wordt.

Zoiets als op de foto?

Dat is wat God wil, dat iedereen gered wordt! (2 Petrus 3:9)

Dus: vervanging… of: op naar samen één volk?

Hoe komt het toch dat ik pijn voel

Als Israël wordt geslagen?

Ben ik soms te betrokken

Heb ik me wel eens af staan vragen.

Het is vanuit het diepst van mijn hart

Dat ik hier nu vertel

Waarom ik me zo betrokken voel

Bij het volk van Israël.

Het komt enkel en simpel

Omdat wij samen horen te gaan,

Zoals Paulus spreekt over die boom

Met takken eraan.

De wortel is de Messias

En Israël is de stam, zegt hij

En de daarop geënte takken,

Dat zijn wij!

Dus, als Israël wordt geschud,

Dan schudden de takken mee.

Als de stam wordt aangevallen,

Voelen wij dat alletwee.

De stam en de takken zijn één,

Omdat we geworteld zijn in de ENE God

Dáárom voel ik die pijn,

Want ik ben betrokken bij hun lot.

Als Gelovigen inzien

Hoezeer wij verbonden zijn met de joden

beseffend dat de taak die daaruit voortvloeit,

Is Te delen in hun noden.

Om Gods ontferming te bewijzen

Gebruikt hij ons als kanaal.

De joden tot jaloersheid wekken

Is een opdracht voor ons allemaal!

‎Het lijdt geen twijfel dat Israël vandaag de dag groeiende steun geniet van de evangelische beweging. Soms wordt deze steun weinig begrepen, vooral omdat de Kerk eeuwenlang worstelde om het Joodse volk te accepteren en zelfs antisemitische acties tegen hen ondernam. Veel kerkvaders leerden dat God klaar was met de Joden en zij lieten hen in ballingschap achter, als teken van deze goddelijke afwijzing. Dit alles veranderde echter drastisch met het herstel van Israël, toen het volk als een natie terugkwam in zijn voorouderlijk thuisland. Toch blijft de vraag: waarom zouden we Israël vandaag de dag steunen? ‎

‎Ik nodig u uit om de volgende tien Bijbelse redenen te overwegen waarom alle christenen de Joodse natie en het Joodse volk zouden moeten steunen en zegenen.‎

Reden #1 God houdt van Israël
Iemand vroeg me eens: “Hoe kan God een zondige natie als Israël liefhebben?” Het antwoord is eenvoudig: door dezelfde onvoorwaardelijke liefde die de Heer heeft voor de Kerk. Inderdaad, “Christus is voor ons gestorven toen wij nog zondaars waren” (Romeinen 5:8). Dus hier is een eenvoudige regel voor alle gelovigen: we moeten houden van wie Jezus liefheeft. Hoe is uw liefde voor Israël? Vraag God gewoon om u Zijn liefde voor het Joodse volk te geven.

Reden #2  God is een God die vasthoudt aan het verbond
God bevestigde Zijn belofte om Israël het land Kanaän te geven met een gezworen verbond. In Genesis lezen we hoe God aan Abraham verscheen om hem een land en nakomelingen te beloven zo ontelbaar als de sterren aan de hemel. Abraham antwoordde: “Hoe kan ik er zeker van zijn dat U dit echt zult doen?” God antwoordde door naar beneden te komen als een brandende fakkel die door offerdieren ging om de landbelofte met Abraham te bezegelen met een verbondseed. (Genesis 15:8-18).

Reden #3  God heiligt Zijn naam
Het is nogal verbazingwekkend dat de wereldmedia zelfs 76 jaar na de oprichting nog steeds zo bezig is met Israël. Zoals de Zwitserse theoloog Karl Barth in 1967 zei: “Nu kun je het in de kranten lezen; God vervult Zijn beloften.” Of zoals Ezechiël het zei in Ezechiël 36:21-24): God heiligt Zijn heilige naam voor de hele wereld. Door naar Israël te kijken, kan de wereld zien dat God nog steeds leeft en dat Hij een God is die de belofte nakomt.

Reden #4  Israël is de sleutel voor opwekking en zegen voor de Kerk
Volgens de apostel Paulus zal het volledige herstel van Israël een ongekende zegen vrijmaken voor de Kerk. In Romeinen 11 doet Paulus twee verbazingwekkende uitspraken: “Als dan hun val voor de wereld rijkdom betekent en hun verlies rijkdom voor de heidenen, hoeveel te meer hun volheid!”(Romeinen 11:12); en: “Want als hun verwerping verzoening voor de wereld betekent, wat betekent dan hun aanneming anders dan leven uit de doden?” (Romeinen 11:15)

In Handelingen 3:19-20 ziet Petrus ook dat er voor een geestelijk hersteld Israël “tijden van verkwikking van de tegenwoordigheid des Heren” zullen komen. Ook zullen er “tijden van het herstel van alle dingen” komen, waarover de Hebreeuwse profeten spraken met betrekking tot Israël en de wereldwijde familie van God in de laatste dagen. Dat betekent dat het herstel van Israël de sleutel is voor iedereen die dorst naar de uitstorting die God nog voor de Kerk in petto heeft. Of om het anders te zeggen: als u dorst naar opwekking, bid dan voor Israël.

Reden #5  Wij zijn het verplicht aan de Joden
In zijn brief aan de Romeinen vertelt Paulus over zijn tijd bij de kerken van Macedonië. Ze schonken rijkelijk een liefdesoffer uit voor de ‘arme heiligen’ in Jeruzalem. Het was zo’n substantieel geschenk dat Paulus besloot het persoonlijk in Jeruzalem af te leveren. Maar waarom gaven ze zoveel? Paulus legt uit: “Maar nu reis ik naar Jeruzalem om de heiligen te dienen, want de gemeenten van Macedonië en Achaje hebben het goedgevonden enige handreiking te doen aan de armen onder de heiligen in Jeruzalem. Zij hebben het namelijk goedgevonden, en zij zijn het ook aan hen verplicht. Immers, als de heidenen aan hun geestelijke weldaden deel gekregen hebben, zijn zij ook verplicht hen met stoffelijke te dienen.” (Romeinen 15:26-27)

Reden #6  Onze wortels liggen in Israël
Romeinen 11 bevat een botanisch wonder. Paulus verwijst naar een natuurlijke (tamme) of nobele, gecultiveerde olijfboom en een wilde olijfboom. Wilde olijfbomen zijn struikgewas dat oneetbare vruchten draagt. Paulus beschrijft vervolgens dat God iets doet wat geen enkele boer ooit zou doen. Hij snijdt ledematen af van de natuurlijke boom en ent daarvoor in de plaats wilde olijftakken. Normaal gesproken gebeurt dit precies andersom: edele takken worden op wilde bomen geënt om hun fruit te verbeteren. Maar Paulus verhaalt deze vreemde entingsoefening op Israël en de heidense naties. De wilde heidenen zijn geënt op de nobele Joodse olijfboom door geloof in Jezus en worden gevoed door het rijke sap van Messiaanse hoop dat opstijgt van hun profeten, aartsvaders en koningen.

Reden #7  Nu is het de juiste tijd om te handelen
Psalm 102 is een van de krachtigste profetische passages in de Bijbel. Telkens wanneer ik de eerste 11 verzen van deze ‘Psalm van de bedroefden’ lees, zie ik voor mijn geestesoog de crematoria van Auschwitz en de uitgemergelde lichamen van Buchenwald. Het is een kreet van hopeloosheid, waar de psalmist zijn volk ziet verdorren als gras. Maar plotseling verandert de toon van deze psalm drastisch en wordt de toon er een van herstel, met als hoogtepunt dat de Heer ‘Sion opbouwt’ en ‘verschijnt in Zijn heerlijkheid’. (Psalm 102:17)

Je hoeft geen profetie-expert te zijn om te zien dat deze vastgestelde dag is aangebroken. Al 100 jaar is de Heer bezig Sion te herstellen. God is opgestaan om actief barmhartigheid te tonen aan Sion. Daarom is het ook voor ons tijd om op te staan en ons aan te sluiten bij wat God aan het doen is.

Reden #8  God is veranderd in hoe Hij met Israël omgaat
De verzen in Zacharia 8:11-15 beschrijven een totale omkering van hoe God zich tot Israël verhoudt. Het is een radicale verschuiving van versnellingen – van achteruit naar snel vooruit. In voorgaande eeuwen was het misschien moeilijk om Zijn voortdurende trouw aan Israël te zien. Kijkend naar verstrooide en vertrapte mensen, kwamen veel theologen in de verleiding om hun staat te zien als een eeuwig oordeel over de Joden. Maar God gaf Zijn volk nooit op. En vandaag hebben we geen excuus als het zelfs in onze kranten staat dat Sion wordt hersteld! En als God Zijn benadering van Israël heeft veranderd, dan zal Hij ook u helpen om op te staan ​​en Zijn volk te zegenen.

Reden #9  De Joden zijn de familie van Jezus
Dit is misschien wel de eenvoudigste maar krachtigste reden: Jezus is een Jood! Paulus zegt het zo: “Tot hen behoren de vaderen, en uit hen is, wat het vlees betreft, de Christus voortgekomen, Die God is, boven alles, te prijzen tot in eeuwigheid. Amen!” (Romeinen 9:5)

Reden #10  De Bijbel gebiedt ons om Israël te troosten
Ten slotte, en vooral, moeten we Israël zegenen omdat God ons dat gebiedt. Jesaja levert deze goddelijke imperatief door te zeggen: “Troost, troost Mijn volk, zal uw God zeggen.” (Jesaja 40:1) Dit is duidelijk geen oproep aan het Joodse volk, anders zouden ze zichzelf troosten. Het is eerder een oproep aan een heidenvolk dat God dient om naast Israël te staan en haar te zegenen en te troosten. Het is een gebod voor een tijd waarin Israëls strijd is vervuld (vers 2), een vastgestelde tijd wanneer God Sion herstelt. En Jesaja 40 is ook duidelijk geen suggestie of discussiepunt waar Hij onze mening uitnodigt. God Zelf, de Schepper van hemel en aarde die de sterren bij hun naam roept (Jesaja 40:26), zegt ons op te staan en in troost en liefde Zijn volk bij te staan.

Het is precies om deze redenen waarom de International Christian Embassy Jerusalem (ICEJ) in 1980 werd opgericht om Israël bij te staan en te troosten. De International Christian Embassy Jerusalem (ICEJ) verbindt de wereldwijde kerk met Israël en heeft als mandaat: ‘Troost, troost mijn volk, zegt de Heer.’ (Jesaja 40:1).

Voor het hele artikel ga naar https://www.icej.nl/israel-begrijpen/bijbels-inzicht/het-volk-van-israel-troosten/

Door Dr. Jürgen Bühler, ICEJ President

Ik ben de HEER, Je God, Die je wegleidde uit Egypte. Open wijd je mond, ik zal hem vullen. Maar mijn volk luisterde niet, Israël wilde niet van mij weten. Psalm 81:11-12.

God vindt het zo belangrijk dat wij telkens herinnerd worden aan de verlossing en bevrijding van het volk Israël uit Egypte, dat Hij er telkens weer naar terugverwijst in Zijn Woord. Je komt het op wel honderd plaatsen in de Bijbel tegen: Hij is de God die hen uit Egypte heeft bevrijd.

God is een God van vrijheid. Hij wil niets liever dan dat Zijn kinderen in vrijheid leven. Vrijheid om keuzes te maken. Vrijheid om te geloven. Vrijheid om te gehoorzamen. De engel van de dood ging niet ieder Joods huis voorbij, alleen aan degenen die gehoorzaam waren en het bloed op de deurposten smeerden.

God gaf ze de vrijheid om te geloven dat Hij ze kon bevrijden. Dus iedereen die Egypte verlaten had, deed dit uit geloof. Hij gaf geen brood op hun bord, maar manna in de woestijn. Ze kregen de keuze om het wel of niet op te rapen. Hij gaf de tien geboden, oftewel leefregels aan Mozes om door te geven aan het volk, maar ze kregen de keuze of ze Hem wilden gehoorzamen en volgen of liever koppig hun eigen inzicht wilden naleven.

We mogen de relatie tussen God en Israël spiegelen aan onze persoonlijke relatie met God. Ook vandaag de dag is het aan ons of wij kiezen om te leven in de vrijheid die God voor ons heeft bedoeld of dat we liever koppig onze eigen weg gaan. Vrijheid die te vinden is in het durven loslaten van ons eigen inzicht in dit leven. Om dan vol vertrouwen en geloof in gehoorzaamheid achter Hem aan te gaan!

De boodschap van het Joodse Poerimfeest

Op zaterdag (Sabbat) 23 maart en zondag 24 maart vieren de Joden 'Poerim'. In elke synagoge wordt het hele boek Ester voorgelezen - een verhaal over dreigende uitroeiing van het Joodse volk dat gekeerd wordt door tijdig ingrijpen van Mordechai en Ester. Dat is volgens Ruben Vis de boodschap van dit feest: wie je ook bent, waar je ook zit: denk niet te klein over de mogelijkheden om de loop van de geschiedenis te veranderen. "Wees een Ester of een Mordechai. Pleeg jouw inzet waar je ziet dat het nodig is, om de omdraaiing teweeg te brengen."

De geschiedenis van Ester en Mordechai, van koning Ahasveros en Haman is het verhaal van de omgekeerde wereld. De Poerimgeschiedenis begint nadat Ahasveros een grote militaire overwinning heeft behaald. Dat moet uiteraard gevierd worden. De feestelijkheden worden afgesloten met een koninklijk banket. Tot zover niets bijzonders, niets dat voor een koning afwijkend is. Maar dan… De koning gebruikt bij de afsluitende maaltijd de bekers uit de Tempel in Jeruzalem. Zou deze profanisering een brug te ver zijn geweest en Gods toorn hebben opgeroepen?

Omkering
Het feest loopt door onverwacht opstandig gedrag van de koningin uit de hand. Koning Ahasveros stuurt zijn vrouw weg en neemt er Ester uit het nietige Joodse volk als nieuwe koningin ervoor in de plaats. Omkering op omkering op omkering. Haman wil zich wreken op de Joden terwijl het juist de Jood Mordechai was die het leven van de koning redde door een couppoging te verijdelen. Opnieuw een omkering. Wanneer Ester besluit om haar ultieme pleidooi te doen om het decreet dat de uitroeiing van de Joden betekent, om te draaien, draagt zij Mordechai op: Leech, kenos et kol hajehoedim (Ester 4:16), Ga! Verzamel alle Joden. Zelf zal ze vasten en dan voor de koning verschijnen om voor de Joden te pleiten, terwijl je niet zonder uitnodiging bij de koning mag komen. Opnieuw een omkering. Waarin schuilt zich hier de omkering? Uiteraard in de onuitgenodigde verschijning van Ester voor de koning. Een verschijning voor de koning die goed uitpakt in plaats van bestraffing van de onuitgenodigde zoals gebruikelijk was. Omkering nummer zoveel. Zit in de aaneenschakeling van omwentelingen, in alle omdraaiingen, die als een rode draad door de Poerim-geschiedenis lopen, maar ook in het nieuws en socials rond Gods volk vandaag de dag, de hand van God?

Belabberd
Ook de beslissing om langdurig te vasten en dan naar de koning te gaan is een omdraaiing. In plaats van er zo goed verzorgd als maar mogelijk is, uit te zien, zal Ester er op z’n zachtst gezegd belabberd uit hebben gezien na drie dagen vasten. Ester zocht geen steun in uiterlijke schoonheid om de koning op andere gedachten te brengen maar zocht haar steun bij tefilla en inoei nefesj – het pijnigen van de ziel, vasten dus.
En Mordechai? Terwijl hij Ester tot dan had geïnstrueerd hoe zij zich moest opstellen, worden de rollen nu omgekeerd. Het is Ester die aan Mordechai de opdracht geeft: Ga! Verzamel alle joden.
Als we allen verzameld zijn en bereid zijn om mee te doen, mee te vasten, ons gezamenlijk opoffering te getroosten dan komt de ommekeer. Poerim leert om de boel om te keren, op z’n kop te zetten, om te draaien. Vandaar dat Poerim een dag van grappen is, de dag van de verkleedpartij en van de maskers.

Afwijken van het geijkte pad
Maar deze humor heeft een serieuze veel dieperliggende basis. Het Poerimverhaal is een aaneenschakeling van omkeringen. Met als boodschap dat wij ook in onze eigen levens de ommekeer kunnen veroorzaken; onze levens in eigen hand kunnen nemen en afwijken van het geijkte pad. Door onze eigen waarden, normen, tradities, gebruiken en voorschriften te handhaven, leeft het kleine Joodse volk voort. Ester en Mordechai slaagden daarin door hun wereld op z’n kop te zetten.

Ga, en kom bijeen, onze collectiviteit maakt ons tot volk. Wees een Ester of een Mordechai. Pleeg jouw inzet waar je ziet dat het nodig is, om de omdraaiing teweeg te brengen.  Bron: www.eo.nl tekst: Ruben Vis
 

Afbeelding: Feest van Esther, Jan Lievens, Olieverf op canvas, Leiden 1625. Eerder toegeschreven aan Rembrandt. Ester wijst tegenover koning Ahasveros Haman aan als de man die het Joodse volk wil uitroeien.

Ook zag hij de HEER bij zich staan, die zei: ‘Ik ben de HEER, de God van je voorvader Abraham en de God van Isaak. Het land waarop je nu ligt te slapen zal ik aan jou en je nakomelingen geven.’
Genesis 28:13

Ik zal jullie weghalen bij die volken, ik zal jullie terugbrengen uit de landen waarover jullie verspreid zijn en ik zal jullie je land teruggeven!
Ezechiël 11:17

In 1900 telde het toenmalige Palestina driehonderdvijftigduizend inwoners. Vandaag wonen er in datzelfde gebied, dat nu Israël heet, ruim negen miljoen inwoners. Van 1500 tot 1917 viel dit gebied onder het Ottomaanse rijk. Het grootste gedeelte van het land lag braak en was woestenij met verpauperde steden. In de Eerste Wereldoorlog veroverde Engeland dit rijk en vanaf 1923 mocht Engeland dit mandaatgebied genaamd Palestina besturen.

In 1948 kreeg Engeland de opdracht een nationaal tehuis voor het overgebleven Joodse volk te creëren. De Verenigde Naties gingen akkoord met ruim vijftig procent van het gebied. Het ging om de overlevenden van de Holocaust die uit alle hoeken van Europa kwamen. Maar ook Joden uit andere continenten keerden na eeuwen terug naar hun beloofde land. Op 15 mei 1948 werd de Joodse staat Israël uitgeroepen. In 1988 riep de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie PLO het overige gebied als Palestijnse staat uit.

Wat is er door de eeuwen heen veel gestreden om dit kleine stukje land dat God al aan Abraham beloofde. We kunnen het lezen in Genesis 28. Via Abraham aan Isaak en daarna aan Jakob, die door God Israël werd genoemd. Israël had twaalf zonen die na de uittocht uit Egypte ieder een stuk van het beloofde land kregen. En vanaf die tijd, ver voor Jezus ’komst, tot de dag van vandaag is er strijd om dit land waar vele oorlogen om zijn gevoerd. Toch beloofde God in Zijn Woord dat Hij het volk uiteindelijk weer terug zou halen van alle uithoeken van de aarde.

1 Een psalm van David, voor de koorleider.

2 Moge de HEERE u verhoren in de dag van benauwdheid,

de Naam van de God van Jakob u in een veilige vesting zetten.

3 Moge Hij u hulp zenden uit het heiligdom

en u ondersteunen uit Sion.

4 Moge Hij aan al uw graanoffers denken

en uw brandoffer tot as verteren. Sela

5 Moge Hij u overeenkomstig de wens van uw hart geven

en al uw voornemens in vervulling doen gaan.

6 Wij zullen juichen over uw heil

en de vaandels opheffen in de Naam van onze God.

Moge de HEERE al uw verlangens vervullen.

7 Nu weet ik dat de HEERE Zijn gezalfde verlost!

Hij zal hem verhoren uit Zijn heilige hemel,

met machtige daden van heil door Zijn rechterhand.

8 Dezen vertrouwen op strijdwagens en die op paarden,

maar wíj zullen de Naam van de HEERE, onze God in herinnering roepen.

9 Zíj kromden zich en vielen,

maar wíj zijn opgestaan en staande gebleven.

10 HEERE, verlos;

moge die Koning ons verhoren op de dag dat wij roepen.

Alle Bijbelse feesten zijn profetisch en openbaren de plannen die God heeft voor Israël, voor Zijn Koninkrijk en voor Zijn kinderen. Ze worden ook wel de aangewezen tijden van de Heer genoemd. Jezus en de apostelen vierden deze door God aangewezen tijden ook.

  Loofhuttenfeest  Leviticus 23:34

  15 Tishri – 22 Tishri  
  Van vrijdagavond 29 september tot vrijdagavond 6 oktober

 Deze vrolijke feestweek volgt op de Grote Verzoendag. Het Loofhuttenfeest viert Gods voorziening en bescherming voor het volk van Israël tijdens hun veertig jaar zwerven in de woestijn.

Tijdens de zeven dagen van het feest leven de mensen in tijdelijke hutten van boomtakken zoals in de woestijn (tegenwoordig meestal alleen eten en niet slapen). God Zelf was bij hen in de woestijn in een tent, de tabernakel, dus het feest viert ook Zijn aanwezigheid terwijl Hij bij ons verblijft.

Het Loofhuttenfeest krijgt zijn werkelijke betekenis nog als Jezus, die Yeshua wordt genoemd, terugkeert op de Olijfberg in Jeruzalem! Alle oogst is binnen, dit is het laatste feest!

9 september 2023
Thoralezing: Nitsaviem/jullie staan – en hij ging, Deut. 29:9-30:20
Haftaralezing: Jes. 61:10-63:9

Thoralezing: wajéleech, Deut. 31:1-30
Haftaralezing: Jes. 55:6-56:8

16 september 2023

Thoralezing: ROSJ HASJANA/Joods nieuwjaar 5784 Gen. 21:1-34

Haftaralezing: 1 Sam. 1:1-2:10

23 september 2023
Thoralezing: ha’azínoe/neig het oor, Deut. 32:1-52

Haftaralezing: 2Sam. 22:1-51

30 september 2023
Thoralezing: SOEKOT/Loofhuttenfeest Ex. 33:12-34:26

Haftaralezing: Ezech. 38:18-39:16

De haftaralezing is een afsluitende lezing tijdens de sjabbatdienst

Maar Ruth antwoordde: ‘Vraag me toch niet langer u te verlaten en terug te gaan, weg van u. Waar u gaat, zal ik gaan, waar u slaapt, zal ik slapen; uw volk is mijn volk en uw God is mijn God. Waar u sterft, zal ook ik sterven, en daar zal ik begraven worden. De HEER is mijn getuige: alleen de dood zal
mij van u scheiden.’ Ruth 1:16-17

Tijdens Shavoeot, dat gelijk valt met Pinksteren, wordt het Bijbelboek Ruth gelezen. Door dit te doen, laten we ons verlangen zien om één nieuwe mens te zijn met het volk van God. Net zoals Ruth met Naomi verbonden werd, mogen wij met Israël verbonden zijn. Geënt op de olijfboom, zoals Paulus zo
mooi beschrijft in Romeinen 11:17.
Zo maken we ook deel uit van het verbond dat God met Israël sloot. Hij kwam op de vijftigste dag met kracht en vuur om de wet, het verbond, aan Mozes te geven. Ruim duizend jaar later kwam God op de vijftigste dag met kracht en vuur om de Geest aan de mensen te geven om dat verbond te
vervullen en vernieuwen.
Op de berg Sinaï werd de wet gegeven, op de berg Sion werd de Geest gegeven. In Exodus 32 lezen we dat er drieduizend mensen omkwamen onder Gods toorn na het gouden kalf. In Handelingen 2 lezen we dat er drieduizend werden gered. Herstel en vervulling, de wet en Geest horen bij elkaar.
Het eerste verbond wordt vervuld in het tweede verbond.
In plaats van op steen, wordt Gods wet nu in ons hart geschreven. De Geest helpt on om het Woord te begrijpen. Laten we uitzien naar dit feest van vervulling! Vervuld en verbonden: wet en Geest, Naomi en Ruth, Israël en Kerk.

Alle Bijbelse feesten zijn profetisch en openbaren de plannen die God heeft voor Israël, voor Zijn Koninkrijk en voor Zijn kinderen. Ze worden ook wel de aangewezen tijden van de Heer genoemd. Jezus en de apostelen vierden deze door God aangewezen tijden ook.

 Wekenfeest of Pinksteren
 Leviticus 23: 15-21
 6 Sivan 5783 – 26 mei 2023

Dit feest wordt Shavoeot genoemd wat weken betekent. Het vindt precies zeven weken na het Feest van de Eerstelingen plaats. God wil dat we goed tellen, dit heet de Omertelling. In het Grieks zegt men Pinksteren, wat vijftig betekent. Het Wekenfeest is het tweede van de drie oogstfeesten.

Iedereen uit Israël kwam samen, elk jaar weer. Er werden door de priester twee broden opgeheven, gemaakt van de eerste oogst. Deze staan symbool voor Gods gemeente uit het volk Israël en Zijn gemeente uit de heidenen (zij die niet tot Israël behoren).

Op deze kalenderdag sloot God Zijn verbond met Abraham.

Samengevat:
1. God sluit een verbond met Abraham op 6 Sivan.

2. Vijftig dagen na de uittocht uit Egypte maakte God zich op 6 Sivan kenbaar door aan Israël Zijn verbond te bevestigen en de wet via Mozes te geven.

3. Vijftig dagen na Jezus opstanding maakte God zich op 6 Sivan kenbaar door de Helper, de Heilige Geest, te geven als bekrachtiging van dit verbond.

4. Hij wil niet dat alleen Zijn volk Israël bij dit verbond hoort, maar alle volkeren.

De middelste kaars van de Menorah neemt een centrale plek in, zoals Jezus centraal staat in alle feesten en in ons leven. Niet voor niets wordt deze middelste kaars ook wel 'de dienaar' genoemd. Bijzonder toch?!

Alle Bijbelse feesten zijn profetisch en openbaren de plannen die God heeft voor Israël, voor Zijn Koninkrijk en voor Zijn kinderen. Ze worden ook wel de aangewezen tijden van de Heer genoemd. Jezus en de apostelen vierden deze door God aangewezen tijden ook.

Pesach
Leviticus 23: 4-8

14 Nisan 5783 – 5 april 2023

In Leviticus 23 lezen we dat God wil dat de feesten van de Heer samen gevierd worden om Zijn reddingsplan in gedachten te houden. Het Hebreeuwse woord wat gebruikt wordt is Moadim, wat aangewezen tijd betekent. Timing is belangrijk voor God!

Het Pesachfeest is het eerste feest, een herdenkingsmaaltijd die herinnert aan de uittocht uit Egypte. De engel van de dood ging de kinderen van Israël voorbij omdat zij het bloed van een volmaakt lam aan hun deurposten aanbrachten. Precies zoals God hen had opgedragen. De Israëlieten namen een bundel hysop en doopten die in het bloed en smeerden dat aan de deurposten en op de bovendorpel zoals Exodus 12 beschrijft.

Johannes de Doper zegt in Johannes 1:29: “Kijk, het Lam van God dat de zonde van de wereld wegneemt!” want hij begreep de verwijzing naar het Pesachlam van het eerste verbond. En in het tweede verbond zien we dat Jezus het volmaakte Lam is dat door God naar ons is gestuurd. Het was op de dag van het Pesachfeest dat Jezus stierf en Zijn dood laat het oordeel wat we verdienen aan ons voorbij gaan!

We mogen dit liefdevolle geschenk en deze tweede kans ontvangen. Het bloed van het Lam bevrijdt en verlost ons, een vervulling van het bloed van het lam aan de deurpost in Egypte!

Op de avond voor Pesach wordt de Sedermaaltijd gevierd. Een prachtig feestmaal met veel symboliek. De voorbereiding en uitleg is te vinden in de Hagaddah, ook in het Nederlands te krijgen. Er wordt gedacht aan en gesproken over de uittocht uit Egypte. Met veel verborgen verwijzingen naar de Messias!

Feest van de Ongezuurde broden
Leviticus 23:6-8

15 Nisan – 21 Nisan

Dit zevendaagse feest begint op de dag na de Sederavond. In de haast van de Israëlieten om Egypte te verlaten, was er geen tijd om gist aan hun brood toe te voegen. In deze periode wordt er niets gezuurd gegeten. Een tijd om te denken aan de ontberingen in Egypte en de bevrijding van God uit gevangenschap. Gist ist ook maar tijdelijk bruikbaar en dit is het moment dat alle oude giste uit huis moet en na deze week door nieuw gist vervangen wordt. Het is belangrijk te weten dat zuurdesem in de Bijbel vaak staat voor zonde en verval. Als er gist aan brood wordt toegevoegd, wordt het een onafscheidelijk onderdeel van het brood. Zo is het ook met zonde in ons leven, het wordt een onderdeel van ons leven wat niet zomaar weggaat.

Tijdens het eerste verbond was het volk Israël steeds bezig met het offeren van smetteloze dieren om op die manier tijdelijk te kunnen boeten voor hun zonde. Alleen de Messias, het volmaakte offerlam, zou een blijvende oplossing kunnen geven.

Het ongezuurde brood staat dus voor het zondeloze leven van Jezus. Hij is het enige perfecte offer dat onze zonden wegneemt. Hij zorgde dat er een nieuw verbond kwam! Het oude voorbij gegaan, het nieuwe is gekomen staat er in 2 Korintiërs 5:17.

In Johannes 6:35 zegt Jezus ook dat Hij het Brood des levens is. Zo mooi, Hij verwijdert niet alleen onze zonden, maar Hij voedt ook onze ziel!

Eerstelingenfeest
Leviticus 23:9-14

16 Nisan

Het Feest van de Eerstelingen is het derde van de drie Bijbelse Voorjaarsfeesten. Met het Eerstelingenfeest mogen we God danken en eren voor alles wat Hij ons geeft.

Hoewel het volk Israël het toen nog niet wist, vierden ze jaar in jaar uit een heel belangrijke dag: Het is namelijk tijdens het Eerstelingenfeest dat Jezus is opgestaan!

In 1 Korintiërs 15:20 verwijst Paulus ook naar Jezus als de eersteling van de doden. Hij vertegenwoordigt de eerste van de grote oogst van zielen die zullen herrijzen tot eeuwig leven. Ook wij mogen bij deze zielen horen!

En Jezus zegt in Matteüs 5:17 dat Hij niet gekomen is om de Wet af te schaffen maar om de Wet te vervullen. Jezus vervulde de Voorjaarsfeesten:

1. Hij stierf tijdens Pesach en werd het Lam voor ons geslacht.

2. Hij werd in het graf gelegd en het Feest van de Ongezuurde broden brak aan, als teken dat Hij zonder zonde was.

3. Hij stond op tijdens het Eerstelingenfeest en is zo de eersteling van de doden die zullen opstaan!

Omertelling

Leviticus 23:15-16

16 Nisan

Omer betekent ‘een maat’. Toen de Tempel nog bestond moest er een bepaalde maat gerst geoogst worden en op de tweede dag van Pesach naar de Tempel gebracht worden. Daarna breekt de tijd tussen Pesach en Shavoeot (Pinksteren) aan.

De periode tussen de uittocht uit Egypte en het ontvangen van de wet op de Sinaï. Dit heet de Omertijd. Een tijd van verwachting en verlangen. God gaf opdracht om dan zeven weken, dus 49 dagen, te tellen en zo worden de feesten verbonden.

Bron: Overgenomen uit ‘Manna voor elke dag’ door Carin van Essen.

Struikelstenen in Rijssen

Woensdag 15 maart 2023 werden er in Rijssen 10 struikelstenen gelegd. Marco Ephraïm en ds. Egbert Egberts waren daarbij aanwezig namens de Ontmoetingskerk (Marco geeft in onze gemeente vorm aan de taakgroep Kerk&Israel). Tijdens een korte, plechtige ceremonie werden er 6 struikelstenen door schoolkinderen uit Rijssen gelegd aan de Walstraat, en 4 aan de Wierdensestraat.

Indrukwekkend en aangrijpend waren de verhalen van de nabestaanden. Donald Pagrach vertelde over zijn grootouders, die destijds in het pand aan de Walstraat woonden waarin nu een eethuisje is gevestigd. Zij werden weggevoerd en vermoord in de concentratiekampen in Duitsland. Zij meenden in Rijssen veilig te zijn, en gaven voorrang aan een onderduikadres voor het gezin van hun zoon in Amsterdam. Zodoende overleefden Donald Pagrach en zijn ouders de oorlog. Maar zijn grootouders werden weggevoerd uit Rijssen en kwamen nooit meer terug.

De struikelstenen zijn een initiatief van een Duitse kunstenaar (in het Duits: ‘Stolpersteine’). Inmiddels kunt u ze in veel steden en dorpen in ons land aantreffen (en dus ook in andere landen). Donald Pagrach merkte in zijn toespraak op dat er zo toch nog een plek is waar zijn grootouders herdacht kunnen worden – een graf hebben ze immers niet. En ons als kerk herinnert het niet alleen aan de verschrikkingen van de Shoah, de moord op 6 miljoen Joodse mensen. De struikelstenen herinneren ons ook aan de Joodse wortels van de christelijke kerk: 2/3 van onze bijbel is de Joodse bijbel, de geschiedenis van het Joodse volk. Wij staan op de schouders van Israel.

Tal van redenen om ons bewust te blijven van deze duistere kant van de  geschiedenis. Tal van redenen om waakzaam te zijn waar het gaat om modern antisemitisme.

Marco Ephraïm en ds. Egbert Egberts

Voor meer informatie over de struikelstenen in Rijssen: www.stolpersteine-rijssen.nl

Valse hoop. Het zijn twee woorden die elkaar eigenlijk niet verdragen. Toch tekenen ze de situatie waarin Joodse gevangenen in Kamp Westerbork gedurende de Tweede Wereldoorlog verkeerden. Hoe intens vals die hoop was, bleek snel. Er moest een doel worden bereikt. Nazi-Duitsland bedacht hiervoor een naam: Endlösung. Over een onverdraaglijk woord gesproken.

Er zijn redenen te bedenken waarom we soms het verleden moeten laten rusten. Wat geweest is, is geweest. Oprakelen helpt niemand vooruit, wrijven in een vlek maakt de zaak alleen maar erger. Het boek ”Tot de dood ons scheidt” van auteur Saskia Aukema bewijst dat er alle aanleiding kan zijn om wél terug te blikken, om juist nooit te vergeten.

Aukema’s boek verschijnt op 27 januari ter gelegenheid van de Internationale Herdenkingsdag voor de Holocaust. Het Duitse concentratie- en vernietigingskamp Auschwitz in Polen staat internationaal symbool voor de vernietiging van zes miljoen Joden. Holocaust is een brandoffer. Joden spreken over de Shoah, Hebreeuws voor catastrofe.

De auteur van ”Tot de dood ons scheidt” legt maar een klein deeltje van die vreselijke geschiedenis onder de loep. Ze verhaalt over trouwen in gevangenschap, in een kamp tussen de Drentse heidevelden, in het bijzijn van een echte ambtenaar van de burgerlijke stand. Trouwen, een bezegeling van de liefde, door God gegeven.

Trouwen is leven. Maar niet in Kamp Westerbork. Daar was het valse hoop, zo vals als het kwaad zelf. Een van de beschreven echtparen wordt vier dagen later in Oost-Europa een gaskamer ingejaagd. Van de 261 stellen overleven 60 echtparen de oorlog. Een inktzwart hoofdstuk in een immense geschiedenis.

Die kleine hoofdstukken helpen mee om de herinnering aan de Holocaust levend te houden. Om te laten zien waartoe zondige mensen in staat zijn. Ook om telkens weer aan te tonen hoe ongepast vergelijkingen met deze zwarte episode –waarin niet alleen Joden maar ook andere bevolkingsgroepen werden vervolgd en vermoord– in de geschiedenis zijn.

Een blik door het venster van de geschiedenis, is ook een blik in de spiegel. Hoe had ik me opgesteld in de oorlog? Was ik in verzet gekomen? Had ik opgejaagde medeburgers verstopt, met gevaar voor eigen leven? Daarover valt op een grijze dag bij de kachel prima te filosoferen. Ook een aantal jaarlijkse herdenkingen is goed vol te houden.

Maar dan. De Tweede Wereldoorlog is geschiedenis. Daarmee ligt het kwaad echter niet achter ons. Dat ging mee naar het heden. Voor het bestrijden daarvan is moed nodig, en nog meer genade. En Bijbelse liefde. Want, zegt diezelfde Bijbel: de liefde zoekt zichzelf niet, is niet afgunstig en denkt geen kwaad. De Holocaust wás het kwaad.

Valse hoop, twee woorden die elkaar niet verdragen. Maar de liefde verdraagt álle dingen.

Bron: hoofdredactie Reformatorisch Dagblad

Joden vieren lichtjesfeest: 'Het licht is altijd meer'

Bron: visie.eo

Chanoeka is een Joods feest. Het duurt acht dagen en heet ook wel ‘feest der lichtjes’. Elke dag steken Joodse gelovigen een kaars aan in een speciale kandelaar. Ze gedenken daarmee de bevrijding van hun heilige tempel in Jeruzalem en het wonder dat de kandelaar bij de herinwijding acht dagen lang bleef branden.

Hoe is Chanoeka ontstaan?

Chanoeka is het jongste Joodse feest. Toch is het alsnog meer dan tweeduizend jaar oud: het stamt uit het midden van de tweede eeuw voor Christus. Op dat moment houden de Grieken het land Israël sinds de verovering door Alexander de Grote al twee eeuwen bezet. De bezetters respecteren steeds minder de plaatselijke gewoontes. Ze willen dat de Joden zich vergaand aanpassen. Zo offeren ze een varken op het altaar in de tempel in Jeruzalem. Een ongelooflijke provocatie, omdat een varken een onrein dier is en daarmee dus de hele tempel tijdelijk ‘onrein’ werd.

Onder leiding van Juda de Makkabeeër (zijn bijnaam is ‘De Hamer’) komen de Joden in opstand. Het lukt hem stukje bij beetje het land te heroveren. Maar voordat hij de tempel bereikt, hebben de Grieken de heilige plaats al geplunderd en gesloopt. Uiteindelijk weet hij ze ook daar te verjagen. Teruggekeerde priesters vinden de grote kandelaar terug: de Menora. Er is nog een klein flesje gewijde olie. Op de eerste dag van de herinwijding van de tempel is het al op. Maar de tweede ochtend blijkt het weer gevuld. En zo acht dagen lang: het Chanoeka-wonder.

Hoe vieren Joden Chanoeka?

Het bekendste gebruik van Chanoeka is het aansteken van de chanoekia, een speciale negenarmige kandelaar. (Joden hebben meestal ook een kleine menora in huis die zevenarmig is.) De aansteekkaars brandt het hele feest – acht dagen lang. De overige acht kaarsen worden elke dag aangestoken, tot op de achtste dag alle kaarsen branden. De kaarsen staan symbool voor de acht dagen dat het Chanoeka-wonder duurde. Opvallend is dat Joodse gelovigen de kandelaar vaak voor hun raam aan de voorkant van het huis zetten.

Verder eten Joodse gelovigen vaak een soort zoete oliebollen, waarbij de olie verwijst naar de gewijde olie van het Chanoeka-wonder. En natuurlijk zijn oliebollen ook gewoon lekker en feestelijk.

Ook zijn er speciale gebruiken speciaal voor kinderen, waarvan de precieze invulling per streek verschilt. De kinderen krijgen bijvoorbeeld chocolademunten en spelen een spelletje met een zogeheten dreidel, een speciale dobbelsteen met Hebreeuwse letters.

Lees hier specifieke instructies, evenals de Hebreeuwse zegenspreuken.

Waarin lijkt Chanoeka op Kerst?

Chanoeka en Kerst zijn beide gezellige familiebijeenkomsten in december met veel aandacht voor kinderen. Joodse gelovigen in Nederland en België vieren vaak ‘Chanoeklaas’ in plaats van Sinterklaas en Kerst (allebei van oorsprong christelijke feesten). Er zijn dan extra veel zoetigheden en cadeautjes voor de kinderen.

Er zijn ook overeenkomsten die wat dieper gaan. Chanoeka en Kerst zijn allebei ‘lichtfeesten’. Chanoeka gedenkt het aansteken van de Menora, dat symbool staat voor Gods aanwezigheid. Kerst gaat over de komst van Jezus, licht voor de wereld. Hij is Gods aanwezigheid zelf.

Vicepremier Hugo de Jonge en rabbijn Menno ten Brink tijdens een Chanoekadienst voor het joods lichtjesfeest bij de Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam (beeld: ANP).

Waarvoor staat het licht symbool?

De christelijke heilige Franciscus van Assisi, naar wie de huidige paus is vernoemd, zei ooit: “Alle duisternis in de wereld kan het licht van een enkele kaars niet doven.”

Misschien is dat wel de kern. Duisternis en licht zijn niet twee tegengestelde krachten. Licht is er altijd veel en veel meer. Zelfs in de diepste duisternis is (natuurwetenschappelijk gezien al) toch nog wat licht. Er zijn lichtdeeltjes die vanaf het begin van de schepping al aan het reizen zijn en volgens wetenschappers al bijna 14 miljard jaar onderweg zijn.

Het is opvallend hoeveel licht een enkele kaars kan geven. Je kunt het honderd meter verderop nog met gemak zien, zeker als je ogen eraan gewend zijn. Dat gedenken Joodse gelovigen daarom met Chanoeka en christenen met Kerst: hoe het licht van God altijd sterker is dan de donkerte. Zelfs de kleinste gebeurtenissen kunnen tot heel ver ons leven positief raken.

Staat Chanoeka in de Bijbel?

De gebeurtenissen waarop Chanoeka teruggrijpt, staan niet in de Joodse bijbel. Ze zijn pas van latere datum. De verovering van de tempel wordt wel vermeld in 1 en 2 Makkabeeën: een van de zogeheten ‘apocriefe’ boeken van het Oude Testament. De geschriften zijn vernoemd naar de hoofdrolspeler Juda de Hamer. Het Chanoeka-wonder, waarbij de gewijde olie ’s nachts door een wonder aanvulde, staat echter in latere bronnen.

In het Nieuwe Testament, de christelijke aanvulling op de Joodse bijbel, staan wel een paar verwijzingen naar Chanoeka. In de winter viert Jezus bijvoorbeeld het Feest van de Tempelwijding in Jeruzalem. Twee van zijn volgelingen heten bovendien Judas: die naam werd na de heroveringen van Juda de Hamer extra populair in Israël.

Tip: Bij Riek Schelhaas kunt u heerlijke wijn uit Israël kopen. Een mooie manier om een persoonlijke invulling te geven aan de beleving en verbinding tussen Chanoeka en Kerst, tussen Joden en Christenen in één kudde van de Heer, Hij die het Licht in deze wereld is.

Namens de Israëlcommissie,
in Zijn Shalom,
Marco Ephraim.

Lees ook: De lessen van Joodse 'hoogtijden': feesten van hoop

Onlangs vertelde iemand dat ze de bladzijde tussen het Oude en Nieuwe testament uit haar Bijbel had gescheurd. Daarmee slaat ze de spijker op zijn kop. Er is een doorlopende lijn van het Oude (of beter gezegd: Eerste) Testament naar de komst van Jezus, Yeshua.

Toen Jezus op aarde kwam, kwam Hij niet om een nieuwe religie te verkondigen. Om Israël aan de kant te schuiven en de kerk daarvoor in de plaats te zetten. Hij kwam om te vertellen dat Hij de Messias is waarover werd geschreven in de Torah en de Profeten. Hij kwam uitleggen dat Hij degene is die alle schaduwbeelden uit het Oude Testament heel precies ging en gaat vervullen. 

Aan het begin van zijn bediening op aarde maakte Hij het meteen heel duidelijk: ‘Ik ben niet gekomen om de Wet of de Profeten af te schaffen, maar te vervullen (Griekse woord pleroo = vol maken, ze de volle betekenis te geven). Want voorwaar, Ik zeg u: totdat de hemel en aarde voorbijgaan, zal er niet één jota of tittel van de Wet voorbijgaan, totdat alles geschied is. Wie dan één van deze geringste geboden afschaft en de mensen zo onderwijst, zal de geringste genoemd worden in het Koninkrijk der hemelen; maar wie ze doet en onderwijst, die zal groot genoemd worden in het Koninkrijk des hemelen’ (Mattheus 5:17-19).

De Bijbelse feesten (onderdeel van Gods Torah, zijn instructie/onderwijzing), zijn eeuwigdurende inzettingen voor het volk van God.  

Wekelijks geeft Hij de sabbat en jaarlijks zeven feesten: Pesach, het Feest van Ongezuurde Broden, het Feest van Eerstelingen, het Wekenfeest, het Bazuinenfeest, Grote Verzoendag en het Loofhuttenfeest (Leviticus 23). 

Het volk van God, daar maakt u en jij onderdeel van uit als je Jezus, Yeshua volgt!

Chanoeka betekent ‘inwijding’. Met dit feest vieren Joden de overwinning op Antiochus Epifanes in 165 voor Christus en de herinwijding van de tempel in Jeruzalem. Antiochus legde de Griekse cultuur op en verbood de Joden  de geboden van God te onderwijzen en te volgen. Er was zware vervolging. Antiochus verontreinigde de tempel door daar een varken te offeren. Onder leiding van Judas de Makkabeeër werd de tegenstander verdreven en de tempel weer gereinigd en ingericht. Zo werden o.a. de lampen van de menorah weer aangestoken. ‘Judas bepaalde samen met zijn broers en de hele volksvergadering dat het feest van de altaarinwijding jaarlijks 8 dagen met blijdschap en vreugde gevierd zou worden, te beginnen op 25 kislew’ (1 Makkabeeën 4:59, één van de apocriefe boeken). 

Er is dus een verschil tussen Chanoeka en de Bijbelse feesten in Leviticus 23, die door God zelf zijn ingesteld: ‘dit zijn Mijn hoogtijdagen’. Chanoeka heeft te maken met de Joodse geschiedenis.  

In Makkabeeën wordt niet verteld over het ‘wonder van de olie’. Dit staat alleen in de Talmoed, en ook Flavius Josephus heeft erover geschreven. Vandaag de dag is dat wel het belangrijkste kenmerk van het feest: het aansteken van acht kaarsen om het wonder te vieren dat ze acht dagen brandden, terwijl er maar olie was voor één dag.

In Johannes 10:22,23 staat dat Jezus tijdens het feest in Jeruzalem was en ‘in de tempel liep’. Vierde hij het feest ook? Het staat er niet letterlijk. Van de Bijbelse feesten weten we dat wél zeker, want Jezus volgde 100% de Torah.

Zelf vieren wij geen Chanoeka, waarbij de Chanoekia kandelaar voor het raam wordt gezet om zo licht in de donkere wereld te laten schijnen. Wél zet ik een kaarsje voor het raam als teken en verbinding tussen de geboorte van Jezus als Licht in onze wereld met het Joodse volk, Gods volk. Het is belangrijk te leren en vertellen over de geschiedenis van de Joden. Er was grote moed voor nodig om in opstand te komen en het huis van God te beschermen! Een voorbeeld waar we absoluut van kunnen leren. 

1 Tishri (26 september 2022)

Naast de drie Voorjaarsfeesten zijn er ook drie Najaarsfeesten. De Voorjaarsfeesten waren een voorafschaduwing van Jezus’ komst en de Najaarsfeesten zijn een voorafschaduwing van Jezus’ terugkomst!

Na een droge zomer zonder feesten nu de laatste oogst! God roept de mensen op om zich te verzamelen en het werk te laten rusten. De bazuin moet klinken en verwijst naar de tijd dat Jezus terug za keren en het bazuingeschal overal te horen zal zijn! 1 Korintiërs 15:52.

Dit feest bereidt voor op de Grote Verzoendag op 10 Tishri en het Loofhuttenfeest op 15 Tishri. Samen zijn zij onderdeel van het Heilsplan van God.

De diepte daarvan is de moeite waard om te bestuderen >>>

 10 Tishri (5 oktober 2022)

De Grote Verzoendag is in Israël nog steeds de meest heilige dag van het jaar, Jom Kippoer. Alles ligt op die dag stil, mensen vasten en dragen witte kleren.

Het is een dag van verootmoediging en de dag waarop Israël gelooft dat God zich opnieuw met het volk verzoent. Leviticus 23 verbindt dit thema uitdrukkelijk aan deze dag. Er komt een schone lei, een nieuw begin.

Het was de enige dag in het jaar dat de Hogepriester toestemming had om het heilige der heiligen in te gaan waar God keer op keer Zijn genade toonde. Er werden twee onschuldige geitenbokken gezocht, waarvan de één geslacht werd en de andere de woestijn werd ingestuurd.

Jezus gaf Zijn onschuldig bloed voor onze zonden met een volmaakt offer. Nu is Hij de Hogepriester die met Zijn bloed naar de hemelse Tempel is gegaan waar het voorhangsel weg is.

De diepte daarvan is de moeite waard om te bestuderen >>>

Waarom Grote Verzoendag de belangrijkste dag is voor joden

Jom Kippoer is de heiligste dag van het joodse jaar én de belangrijkste joodse feestdag. Op deze Grote Verzoendag belijden joden hun zonden aan God en vieren ze de vergeving. Veel Joden brengen normaal gesproken een groot deel van deze dag in de synagoge door, om te bidden en samen stil te staan bij hun keuzes in het leven. Dat wordt dit jaar lastig, met de coronaregels.

Na een voorbereidingstijd van tien dagen vieren joden Jom Kippoer (ook wel Jom Kipoer). De Hebreeuwse naam is Jom haKippoeriem, wat ‘Dag van de verzoeningen’ betekent. 

Oorsprong in de tempel

In Leviticus 16 staat de opdracht van God om Grote Verzoendag te vieren. Op deze dag moest de hogepriester een verzoenoffer brengen, eerst voor hemzelf en daarna voor het hele volk Israël. Alleen op deze dag mocht de hogepriester binnenkomen in het heilige der heiligen, een speciale ruimte in de tempel waar God was en de Ark stond. Op de Ark moest de hogepriester offerbloed sprenkelen. 

Betekenis zondebok

Daarna nam de hogepriester twee geitenbokjes. Het lot werd geworpen op deze bokjes. Eén bokje werd geofferd voor de zonden van het volk. De tweede bok was de zondebok: hierop legde de hogepriester alle zonden van het volk. Daarna werd de zondebok de woestijn in gestuurd. Nadat de zondebok de woestijn in was gestuurd, kleedde de hogepriester zich om. Als hij dan in zijn hogepriesterlijke kleding de tempel uitkwam om een brandoffer te brengen en het volk te zegenen, was de vergeving van de zonden van het volk een feit. 

Vergeving

Jom Kippoer draait om de vergeving van God. Om vergeving van God te krijgen voor fouten die je hebt gemaakt ten opzichte van anderen, is het belangrijk vóór Jom Kippoer vergeving te vragen aan de mensen die je hebt pijn gedaan. Daarom zijn er voor Jom Kippoer tien dagen van inkeer. Om spijt te betuigen aan God voor wat je ten aanzien van Hem fout hebt gedaan, is er een speciale dienst op de avond voor Jom Kippoer. Dit heet het Kol Nidré (‘Alle Geloften’). 

Een dag van vasten en zegen

Tegenwoordig is Grote Verzoendag een vastendag die ingeluid wordt met de priesterlijke zegen die ouders aan hun kinderen geven: ‘Moge God jou zegenen en jou behouden. Moge God Zijn aangezicht over jou laten schijnen en je genadig zijn. Moge God Zijn blik op jou gericht houden en je vrede schenken.’

In de dienst op Jom Kippoer wordt ter bemoediging gelezen uit het boek Jona. Als God zelfs goed was voor het heidense Ninevé, zal Hij ook vergevingsgezind zijn voor Zijn volk als het spijt heeft van zijn fouten. 

Voordracht in Yad Vashem van een man aan zijn kleindochters 

Misschien zullen jullie me eens vragen

op een avond als deze

waar de sterren vandaan komen

en wie ze heeft gemaakt.

Dan zal ik jullie antwoorden

dat het Gods plan was.

Zo maakte Hij onderscheid

tussen licht en donker.

Een feestverlichting boven de aarde.

De mensen hoefden niet meer bang te zijn

en in het duister te tasten.

Er was licht – ook in de nacht.

Ook zal ik jullie vertellen

dat aan Abraham eens beloofd is, dat zijn volk

zó talrijk zou zijn, als de sterren aan de hemel.

Abraham geloofde.

Maar Sara (haar naam zegt het al), lachte.

Ze vertrouwde God wel, maar de ménsen niet.

Net als Maria uit Nazareth

en als Rachel

wier stem in Rama is gehoord

en alle andere moeders

verspreid over de hele wereld

die wenen om haar kinderen

en weigeren zich te laten troosten

omdat zij niet meer zijn.

Nu zal ik toch jullie

die andere geschiedenis moeten vertellen.

Want nooit meer

zal ik naar de avondhemel kunnen kijken

zonder te denken aan de sterren

van Yad Vashem.

Ik heb ze gezien, de anderhalfmilioen lichtjes.

Ze willen niet meer uit mijn gedachten.

Gehoord heb ik de namen

van de kinderen van Israël.

De namen van hen, die niet mochten leven,

zoals jullie.

Zij konden niet worden

wat hun naam beloofde.

Hun naam

wordt geroepen – gefluisterd,

alleen om te gedenken

in de zaal van de namen.

Het gezang is woordeloos,

veraf – om je heen – binnen in je

en vervult je met eindeloze droefheid

om de namen

om de sterren, die gevallen zijn.

En nooit meer zal ik naar de hemel kunnen zien

zonder te denken

aan de sterren van Yad Vashem.

En als ik jullie namen zeg: Emma en Inge,

zal ik me herinneren de namen

van de kinderen van Yad Vashem.

Jullie zijn geboren om te leven

onder de regenboog.

Daarom zullen alle Sara’s, Rachels en Maria’s

en alle andere moeders

verspreid over de hele wereld

zich niet laten troosten.

Ze zullen niet zwijgen.

Vraag me, telkens weer

waar de sterren vandaan komen.

Hoe staat het er?

Pinksteren

‘En toen de dag van het Pinksterfeest vervuld werd, waren zij alleen eensgezind bijeen.’
(Handelingen 2:1)

Misschien verraad ik hierbij wel mijn randkerkelijke afkomst, maar als mij vroeger gevraagd werd waarom het bij het pinksterfeest ging, kwam ik vermoedelijk niet verder dan ‘een feest van de Heilige Geest’. Op zich is dat goed geantwoord, maar het doet geen recht aan de Bijbelse boodschap als geheel. De Herziene Statenvertaling vertaalt dit gedeelte terecht met “toen de dag van het Pinksterfeest vervuld werd.” Strikt genomen staat het woord ‘feest’ er niet, dus is gewoon ‘Pinksteren’ al genoeg.

Overvloedige belofte
 Waar het mij om gaat – en wat mij steeds was ontgaan – is dat “de dag van Pinksteren vervuld werd”. Het wás dus al Pinksteren! Ik heb jarenlang gemeend dat het die dag Pinksteren wérd. Anders gezegd: het wordt dus geen Pinksteren omdat op die dag de Heilige Geest over die 120 mensen komt die eendrachtig bijeen zijn. Honderdtwintig! De hoorder herkent onmiddellijk dat het hier gaat om Israël. De twaalf stammen zijn hier in zekere zin vertegenwoordigd en door het tienvoudige klinkt de overvloedige belofte daarin door. Dat is geen inlegkunde met getallen, maar het zijn getallen die spreken. Over díe mensen kwam de Heilige Geest. En Hij kwam niet zomaar, maar juist op díe bijzondere dag. Geen toeval Pinksteren is de vertaling van het Griekse woord pentècostè. Dat betekent vijftig. Het is de vijftigste dag. Daar hadden de Israëlieten letterlijk naartoe geteld. Van Pesach af precies zeven volle weken. Elke avond werd afgesloten met het lezen/ zingen van Psalm 67, die precies uit 49 Hebreeuwse woorden bestaat. Zo werd geteld van feest naar feest, van Pesach naar Sjawoe’ot, het Wekenfeest. Dan worden de ‘eerstelingen’ van de tarwe in de tempel geofferd tot Gods eer. (U kunt dat nalezen in Exodus 34:22; Numeri 28:26; Deuteronomium 16:10). Dat tellen wordt wel de Omertelling genoemd; daar heb ik al eerder over gesproken. Dat de Heilige Geest juist op díe dag van de vervulling van die zeven weken komt, is geen toeval. Het valt ons – of beter gezegd Israël – toe! Let in dit verband ook op het ‘talenwonder’. De Joden en Joden-genoten, die ervan ophoren, zijn welgeteld in zeventien groepen uit de verstrooiing in Jeruzalem aanwezig. Zeventien heeft alles met het geheim van Gods Naam JHWH te maken. Zijn liefde voor de volken ook. Zingt daar niet precies Psalm 67 van?

Bron: krant Israël aktueel mei 2021, ds. Gerard Krol.

De werkelijkheid van Pesach – Christus ons Paaslam

In het boek Leviticus stelde God zelf een aantal feesten in als Zijn Feesten. In de meeste Bijbelvertalingen staat dat dit heilige samenkomsten waren, maar in het Hebreeuws kan men ook lezen dat het hier om heilige repetities gaat. Repetities, of, zoals Paulus het stelde, schaduwen van toekomstige gebeurtenissen.  Deze repetities waren onderverdeeld in voorjaarsfeesten en najaarsfeesten.

Hoewel de vroege kerk al in de eerste eeuwen na Christus de meeste feesten als Joods bestempelde en ze daarom van de kerkelijke kalender haalde of ze daarop verplaatste, bleken de feesten op een heel bijzondere manier Gods Reddingskalender te laten zien.

De voorjaarsfeesten worden onderverdeeld in:

– Pesach, waarop we in dit artikel ingaan

– Ongezuurde Broden, dat wijst op een levenswandel in reinheid en waarheid

– Het Eerstelingenfeest, dat verwijst naar onze opstanding als nieuwe schepping

In dit artikel willen we deze voorjaarsfeesten weer terugzetten op onze kalender en ze verbinden met de oorspronkelijke feestdagen, omdat de betekenissen van deze feesten juist ons zicht op het Koninkrijk versterken en onze bevrijding en redding centraal stellen. Door Gods Hebreeuwse Kalender opnieuw als uitgangspunt te nemen ontdekken we dat Jezus Christus precies op de daarvoor aangewezen dagen de werkelijke betekenis van die feesten liet zien, nadat het schaduwbeeld van die feesten al, afgerond, 1500 jaar gevierd was in Israël.

Laten we eens stilstaan bij de schaduwen van Pesach, precies omdat ze zoveel inzicht geven in de nieuwtestamentische vervulling:

De selectie van het Pesachlam

Wat gebeurde er destijds in Israël? Vier dagen voor Pesach wordt het lam voor de natie binnengebracht in de tempel en elke familie selecteert ook een lam om het 4 dagen lang te onderzoeken of het zonder vlek of rimpel is. Precies op deze dag, Lees hier verder >>>

Hoe staat het er?

Geënt op de olijfboom

“Indien nu enkele van de takken weggebroken zijn en gij als wilde loot daartussen geënt zijt en aan de saprijke wortel van de olijf deel hebt gekregen, beroem u dan niet tegen de takken! Indien gij u ertegen beroemt – niet gij draagt de wortel, maar de wortel u” (Romeinen 11:17-18, NBG).

Ik citeer de NBG-vertaling van 1951, omdat de Herziene Statenvertaling hier een uitglijder maakt. Er staat in het Grieks dat de wilde takken “tussen hen in” zijn geënt, en niet: “in hun plaats” (HSV) of “tussen de overgebleven takken”(NBV).

In het voorafgaande heeft Paulus gesproken over het evangelie als gerechtigheid voor Israël én de volken. Israël wordt in alle opzichten hersteld – als Israël! En ook de volken ontvangen gerechtigheid door het geloof.

Paulus richt zich nu tot de gelovigen uit de heidenen (Romeinen 11:13). Zij moeten hun plaats blijven weten. Want kennelijk hebben zij de neiging zich te verheffen boven het fysieke Israël – een euvel waar we helaas nog steeds niet vanaf zijn. Met het beeld van de wortel en de tak worden zij – en wij – terechtgewezen: “Jij draagt de wortel niet, maar de wortel jou.” De wortel voedt zowel de natuurlijke als de geënte takken.

Eenheid
het is opmerkelijk dat Paulus niet expliciet zegt dat de olijfboom Israël is. Het is dan ook de vraag of we zomaar kunnen zeggen dat heidengelovigen bij Israël worden “ingelijfd”. Vanuit het voorgaande ligt het meer voor de hand om de blijvende eigenheid en bijzondere positie van Israël te benadrukken.
Tegelijk laat het beeld zien dat er een fundamentele eenheid is gekomen: ze onttrekken hun levenssap aan dezelfde wortel. Er is eigenlijk voor hen geen bestaan als heidengelovigen zonder Israël. Je kunt denken aan Efese 2: de heidenen worden medeburgers met Israël in het gemenebest, dat is het rijk van de Messias.
bij de wortel van de olijfboom valt mijns inziens te denken aan het geloof van Abraham (vgl. Romeinen 3:30 e.v. en Romeinen 4). Bij de afgebroken takken denk ik aan de Israëlieten in de verstrooiing, die de roep van de Messias nog geen geloof geschonken hebben (vgl. Romeinen 10:16). Maar er is gegronde hoop voor hen als zij niet in het ongeloof blijven (Romeinen 11:23).

Bron: Kees de Vreugd, artikel uit gratis krant Israël aktueel, april 2020

Visie op de relatie tussen Kerk en Israël in tien punten

Israël en de christelijke kerk zijn voorgoed met elkaar verbonden. Als kerk zoeken we de ontmoeting met Israël door te luisteren, te dienen en te getuigen.

Onze visie is neergelegd in een document dat verscheen in april 2012. U kunt het als pdf-bestand downloaden. U vindt de inhoud ook op diverse webpagina’s. Zie het Voorwoord, of klik op een van de stellingen zoals ze hieronder staan.

1. God blijft trouw aan Israël, het volk dat Hij als eerste gekozen heeft en liefheeft.
2. Jezus Christus is de beloofde Messias, die allereerst tot Israël kwam. Hij is de enige weg tot de Vader.
3. Gelovigen uit de volken mogen zich met hun kinderen in­gelijfd weten bij Israël, als wilde takken geënt op de oude stam van een olijfboom.
4. Omdat Jezus Christus, onze Heiland, via Israël tot ons is gekomen, bestaat er een levende en wezenlijke verbonden­heid van de kerk met Israël.
5. De levende en wezenlijke verbondenheid van de kerk met Israël vraagt erom samen te luisteren naar de Schriften. Zoals het Oude Testament niet volkomen kan worden begrepen zonder het Nieuwe, zo het Nieuwe niet zonder het Oude.
6. Diep verbonden met Israël beleven wij als kerk een smarte­lijke scheiding: het grootste deel van Israël erkent Jezus Christus niet als de vervulling van de Schriften.
7. Diep ootmoedig erkennen wij de schuld van de kerk in hoogmoed, traag­heid en vormen van antisemitisme.
8. Diep bewogen zoeken wij de ontmoeting met Israël en willen ons daarin voor het Evangelie niet schamen.
9. Verzoening in Christus is een geschenk met persoonlijke maar ook politieke perspectieven.
10. Met Israël geloven wij dat God een nieuwe toekomst schept; als kerk geloven wij dat deze toekomst al begonnen is met de komst van Jezus de Messias en wij zien met verwachting uit naar het behoud van heel Israël.